İçeriğe geç
TYT-AYT-KPSS Hazırlık
Dersler

Görsel anlatımKonu sayfası

Toplam, Fark ve İki Kat Açı Formülleri

Sıfırdan1 / 15

Rampa kalkınca top yükseliyor

Mavi takozun eğimi 30∘30^\circ, üstündeki tahtanın boyu 11 metre. Top tahtanın ucuna tırmanınca yerden sin⁡30∘=0,5\sin 30^\circ = 0{,}5 metre yükselir. Uç yüksekliği, eğimin sinüsüdür.

h=1⋅sin⁡αh = 1 \cdot \sin\alpha

Sıfırdan2 / 15

Tahta menteşesinden β kadar daha kalkıyor

Tahtayı β=30∘\beta = 30^\circ daha kaldırıp bir krikoyla tuttuk; artık yerle 60∘60^\circ yapıyor. Açı iki katına çıktı, ama uç 11 metreye değil, yalnızca sin⁡60∘≈0,87\sin 60^\circ \approx 0{,}87 metreye çıktı.

sin⁡60∘≠sin⁡30∘+sin⁡30∘\sin 60^\circ \ne \sin 30^\circ + \sin 30^\circ

Sıfırdan3 / 15

Sinüs toplamaya dağılmaz

Öndeki sütun gerçek yüksekliktir: sin⁡(α+β)\sin(\alpha + \beta). Yanındaki sin⁡α+sin⁡β\sin\alpha + \sin\beta sütunu hep daha uzun. Parantez dağılmaz; gerçek bağı tahtanın altındaki üçgenler verecek.

Dene: α\alpha ve β\beta sürgülerini oynat: kırmızı boşluk hiç kapanıyor mu?

Hızlı soru

sin⁡(30∘+60∘)\sin(30^\circ + 60^\circ) kaçtır?

sin⁡90∘=1\sin 90^\circ = 1. Parantezi dağıtsaydık 12+32≈1,37\tfrac{1}{2} + \tfrac{\sqrt{3}}{2} \approx 1{,}37 bulurduk; sinüs 11'i geçemez.

Temel4 / 15

Tahta ve kriko mor bir dik üçgen oluyor

Takozu ince bir levhaya, tahtayla krikoyu mor bir levhaya çevirdik; açılara artık aa ve bb diyoruz. Mor üçgenin hipotenüsü 11, açısı bb: dik kenarları cos⁡b\cos b ve sin⁡b\sin b.

Temel5 / 15

Mavi ve camgöbeği üçgenler kenarları böler

Mavi üçgenin hipotenüsü cos⁡b\cos b, açısı aa: kenarları cos⁡acos⁡b\cos a\cos b ve sin⁡acos⁡b\sin a\cos b. Üstteki camgöbeği üçgenin hipotenüsü sin⁡b\sin b, açısı yine aa: kenarları cos⁡asin⁡b\cos a\sin b ve sin⁡asin⁡b\sin a\sin b.

Temel6 / 15

Sol kenar, sağdaki iki parçanın toplamı

Dördüncü üçgen dikdörtgeni tamamladı: hipotenüsü 11, açısı a+ba + b. Sol kenar sin⁡(a+b)\sin(a + b); sağ kenar mavi ve camgöbeği iki parça. Dikdörtgenin karşılıklı kenarları eşittir.

sin⁡(a+b)=sin⁡acos⁡b+cos⁡asin⁡b\sin(a + b) = \sin a\cos b + \cos a\sin b

Dene: bb'yi değiştir: sol çubuk sağdaki iki parçaya hep eşit.

Temel7 / 15

Yatay kenarlar: kosinüste işaret eksi

Bu kez yatay kenarlara bak. Alt kenar cos⁡acos⁡b\cos a\cos b; üst kenar cos⁡(a+b)\cos(a + b) ile sin⁡asin⁡b\sin a\sin b parçalarının toplamı. cos⁡(a+b)\cos(a + b)'yi yalnız bırakınca araya eksi gelir.

cos⁡(a+b)=cos⁡acos⁡b−sin⁡asin⁡b\cos(a + b) = \cos a\cos b - \sin a\sin b

Hızlı soru

cos⁡75∘\cos 75^\circ kaçtır?

cos⁡(45∘+30∘)=22⋅32−22⋅12=6−24\cos(45^\circ + 30^\circ) = \tfrac{\sqrt{2}}{2} \cdot \tfrac{\sqrt{3}}{2} - \tfrac{\sqrt{2}}{2} \cdot \tfrac{1}{2} = \tfrac{\sqrt{6} - \sqrt{2}}{4}.

Temel8 / 15

Mor levha aşağı katlanınca fark

Mor levhayı takoz yüzü çevresinde aşağı katladık; açı artık a−ba - b. Camgöbeği parça yükseklikten çıkarılıyor, yatayda ise ekleniyor. Sinüste işaret korunur, kosinüste ters döner.

sin⁡(a−b)=sin⁡acos⁡b−cos⁡asin⁡b\sin(a - b) = \sin a\cos b - \cos a\sin b

Dene: Anahtarla katla ve geri aç; soldaki çubuğu izle.

Orta9 / 15

Kesişen iki rayın arasındaki açı

Eğim, doğrunun xx ekseniyle yaptığı açının tanjantıdır: mavi ray için tan⁡α=2\tan\alpha = 2, mor ray için tan⁡β=m2\tan\beta = m_2. Raylar arasındaki açı θ=α−β\theta = \alpha - \beta; tanjantın fark formülü onu verir.

tan⁡(α−β)=tan⁡α−tan⁡β1+tan⁡αtan⁡β\tan(\alpha - \beta) = \dfrac{\tan\alpha - \tan\beta}{1 + \tan\alpha\tan\beta}

Dene: m2m_2'yi −12-\tfrac{1}{2} yap: payda sıfırlanınca raylar dik kesişir.

Hızlı soru

Eğimleri 33 ve 11 olan iki doğru arasındaki dar açının tanjantı kaçtır?

3−11+3⋅1=24=12\dfrac{3 - 1}{1 + 3 \cdot 1} = \dfrac{2}{4} = \dfrac{1}{2}. Tanjantları çıkarıp bırakırsan 22 bulursun; payda unutulmuş olur.

Orta10 / 15

Merkez açı, çevre açının iki katı

AA'dan çıkan kiriş çapla xx açısı yapıyor; aynı yayı gören merkez açı 2x2x. Mor ikizkenar üçgende kiriş ∣AP∣=2cos⁡x|AP| = 2\cos x. PP'nin yüksekliği OO'dan bakınca sin⁡2x\sin 2x, AA'dan bakınca 2cos⁡x⋅sin⁡x2\cos x \cdot \sin x.

sin⁡2x=2sin⁡xcos⁡x\sin 2x = 2\sin x\cos x

Dene: xx'i değiştir: iki yoldan bulunan yükseklik hep aynı.

Orta11 / 15

Çaptaki parça: kosinüsün iki katı

Çaptaki camgöbeği parça OO'dan bakınca 1+cos⁡2x1 + \cos 2x, AA'dan bakınca 2cos⁡x⋅cos⁡x2\cos x \cdot \cos x. Buradan cos⁡2x=2cos⁡2x−1\cos 2x = 2\cos^2 x - 1; sin⁡2x+cos⁡2x=1\sin^2 x + \cos^2 x = 1 ile öteki iki yüzü de gelir.

cos⁡2x=2cos⁡2x−1=1−2sin⁡2x\cos 2x = 2\cos^2 x - 1 = 1 - 2\sin^2 x

Hızlı soru

cos⁡x=13\cos x = \tfrac{1}{3} olduğuna göre cos⁡2x\cos 2x kaçtır?

cos⁡2x=2cos⁡2x−1=29−1=−79\cos 2x = 2\cos^2 x - 1 = \tfrac{2}{9} - 1 = -\tfrac{7}{9}. Kosinüsü 22 ile çarpmak iki kat açıyı vermez.

Orta12 / 15

Kesikli dalga dönüşüp yeni eğriye oturuyor

Kesikli cos⁡2x\cos 2x dalgası önce ters dönüyor, sonra yarıya iniyor, en son 12\tfrac{1}{2} yükseliyor. Vardığı kalın eğri tam olarak sin⁡2x\sin^2 x: kare kalktı, açı iki katına çıktı.

sin⁡2x=1−cos⁡2x2\sin^2 x = \dfrac{1 - \cos 2x}{2}

Sınav13 / 15

Kosinüsün karesi ½ düzlemi çevresinde

cos⁡2x\cos^2 x de 12\tfrac{1}{2} orta düzleminin çevresinde, genliği 12\tfrac{1}{2} olarak salınır; cos⁡x\cos x'ten iki kat hızlı, periyodu π\pi. Kareli ifadeyi tek kosinüse indirmek en büyük–en küçük değer sorularını kolaylaştırır.

cos⁡2x=1+cos⁡2x2\cos^2 x = \dfrac{1 + \cos 2x}{2}

Dene: Dönüşüm sürgüsünü sıfıra çek, sonra adım adım yürüt.

Sınav14 / 15

Tünele sığan en büyük kutu

Yarıçapı 11 olan yarım daire tünele sığan kutunun ön yüzü: genişlik 2cos⁡θ2\cos\theta, yükseklik sin⁡θ\sin\theta. Alan 2sin⁡θcos⁡θ=sin⁡2θ2\sin\theta\cos\theta = \sin 2\theta; sütun tavana tam θ=45∘\theta = 45^\circ'de değer.

Alan=sin⁡2θ≤1\text{Alan} = \sin 2\theta \le 1

Hızlı soru

Yarıçapı 66 olan yarım çembere, bir kenarı çapta olacak biçimde yerleşen dikdörtgenin alanı en çok kaçtır?

Alan 12cos⁡θ⋅6sin⁡θ=36sin⁡2θ12\cos\theta \cdot 6\sin\theta = 36\sin 2\theta; en büyük değeri θ=45∘\theta = 45^\circ'de 3636.

Sınav15 / 15

Dört formül, bir dikdörtgen

Sinüs karışık çarpar ve işareti korur; kosinüs aynı türleri çarpar ve işareti çevirir. b=ab = a yazınca iki kat açı gelir; cos⁡2x\cos 2x tersten okununca kare kalkar.

sin⁡(a±b)=sin⁡acos⁡b±cos⁡asin⁡b\sin(a \pm b) = \sin a\cos b \pm \cos a\sin b