İçeriğe geç
TYT-AYT-KPSS Hazırlık
Dersler

Görsel anlatımKonu sayfası

Yay Sarkacı ve Basit Sarkaç

Sıfırdan1 / 8

Yay ve sarkaç birlikte salınıyor

Yay ve sarkaç aynı tür periyodik hareketi farklı geri çağırıcı etkilerle gerçekleştirebilir. Basit sarkacın küçük açı koşulunu ve yayın ideal olup olmadığını belirt.

Sıfırdan2 / 8

Blok ağırlaştıkça salınım yavaşlar

İdeal yayda F=−kxF=-kx ve yay sarkacında T=2πm/kT=2\pi\sqrt{m/k}.

Dene: Kütleyi dört katına çıkar: periyot kaç katına çıkıyor? Sonra yay sabitini büyüt.

Temel3 / 8

Sarkaçta periyodu ip boyu belirler

Küçük açılı basit sarkaçta T=2πL/gT=2\pi\sqrt{L/g}; periyot kütleden bağımsızdır.

Dene: İpi 20 cm’den 80 cm’ye uzat: periyot kaç katına çıkıyor? Kütleyi değiştirince gösterge oynuyor mu?

Temel4 / 8

Büyük açıda sarkaç geride kalıyor

İdeal koşullarda küçük genlik değişimleri periyodu değiştirmez; sarkaçta büyük açılar bu yaklaşık modelin dışındadır.

Dene: Açıyı 10° yap: iki sarkaç birlikte mi salınıyor? Yayın genliğini değiştirince yayın periyodu oynuyor mu?

Orta5 / 8

Ağır sarkaç hafifiyle eş salınıyor

Basit sarkaçta kütleyi artırmak küçük açı periyodunu artırmaz.

Dene: Kütleyi azaltıp artır: soldaki sarkaç sağdakinden hiç ayrılıyor mu? Alttaki bloğa ne oluyor?

Orta6 / 8

Ay’da yalnızca sarkaç yavaşlıyor

Yay sarkacı ve basit sarkaç periyot bağıntılarını birbirinin yerine kullanma.

Dene: Anahtarı açıp kapat: hangi periyot değişiyor? Sonra kütleyi değiştir: bu kez hangisi değişiyor?

Sınav7 / 8

İki sarkacı eş zamanlı yap

Yay sabitini ve ip boyunu değiştirip iki periyodu eşitlemeyi dene; sonra düzeneği Ay’a götür. Blok ve top 0,6 kg’dır; yay 15 cm, sarkaç 15° genlikle salınır. Sayaçlar tamamlanan salınımları gösterir.

Dene: Yay sabiti 20 N/m iken ip boyunu kaç cm yaparsan blok ile top yeniden birlikte salınır?

Sınav8 / 8

İki salınım, iki geri çağırıcı

Bloğu yay kuvveti, topu ağırlığın teğet bileşeni geri çağırır. Yay sarkacının periyodu kütle ve yay sabitine, basit sarkacınki ip boyu ve çekim ivmesine bağlıdır: T=2πm/kT = 2\pi\sqrt{m/k} ve T=2πL/gT = 2\pi\sqrt{L/g}. İkisi birbirinin yerine kullanılamaz.