Yatay ve Düşey Düzlemde Çembersel Hareket, Virajlar

Merkez yönünü pozitif seçip gerçek kuvvetlerin bu yöndeki bileşkesini yaz. Düşey çemberin üstünde ve altında ağırlığın merkez yönüne göre işareti değişir.

$\sum F_{merkez}=mv^2/r$; yatay virajda gerekli etkiyi uygun koşullarda sürtünme sağlar.

İç taraftan rayı izleyen cismin çember tepesinde $N+mg=mv^2/r$; altında $N-mg=mv^2/r$ olur.

Temaslı hareket için normal kuvvet negatif olamaz; kopma sınırında N = 0 alınır.

Düşey çemberin her noktasında N = mg yazma.

Merkezcil yön ile hız yönünü karıştırma; hız teğet, net radyal kuvvet merkezedir.

Sürati ve yol eğimini değiştir; tepki, ağırlık ve sürtünme oklarının bileşkesinin hep viraj merkezine baktığını izle. Viraj yarıçapı 20 m, araba 1 ton, sürtünme katsayısı 0,5 alınmıştır.

Bilyeye yalnızca ağırlık ve rayın tepkisi etki eder; bu ikisinin merkez yönündeki toplamı her noktada $mv^2/r$ olur. Tepede ağırlık merkeze, altta merkezin tersine bakar; tepki sıfıra inerse bilye raydan ayrılır.